Hoe komen netprojecten in uw regio sneller klaar?

Een transformator verzwaren duurt ruim een jaar. Een bestaand station uitbreiden ongeveer vijf jaar. Een nieuw HS/MS-station (het station dat hoogspanning omzet naar 10 kV voor de wijken) circa tien jaar. Dat zijn kengetallen uit de praktijk; vraag de planning voor uw station bij de netbeheerder. Elk project loopt door de fasen initiatie, definitie en ontwerp, en realisatie.

De bouw zelf is vaak het kortste deel. Wat lang duurt, is de grond vinden, het omgevingsplan aanpassen en de vergunning rond krijgen. Daar zit de overheid zelf aan het stuur.

De beperkende component eerst

Een station bestaat uit onderdelen: transformatoren, rails, vermogensschakelaars, kabels. De grens van het hele station wordt vaak door een onderdeel bepaald. Is dat een schakelaar of een rail, dan geeft dat onderdeel los vervangen soms jaren eerder ruimte dan het hele pakket. Voor die losse vervanging is geen doorlooptijd gepubliceerd. Het is een vraag die u per project aan de netbeheerder stelt.

Modulaire middenspanningsstations

Fabrieksmatig gebouwd, op locatie geplaatst. Dat scheelt bouwtijd en maakt uitbreiden later eenvoudiger. De vergunning blijft nodig, maar het ontwerp ligt al vast.

Ongebruikte gecontracteerde capaciteit terugnemen

Veel bedrijven hebben ooit meer transportcapaciteit gecontracteerd dan ze gebruiken. Op papier is het net vol, in de meting niet. De netbeheerder kan in overleg capaciteit terugnemen en aan een ander geven. Een wethouder die de bedrijven kent, maakt dat gesprek makkelijker.

Last naar een buurstation

Soms heeft een station in de buurt nog ruimte. Door in het middenspanningsnet (het 10 kV-net dat de wijken voedt) een open punt (de schakelaar die een ring in twee helften verdeelt) te verleggen, gaat een deel van de last naar dat station. Dat kost schakelwerk en soms een kabel, geen nieuw station. Of het kan, hangt af van de ringen en hun reserve bij een storing.

Maatschappelijk prioriteren

De netbeheerder bepaalt de volgorde van zijn investeringen. Over maatschappelijk prioriteren maakt hij afspraken met provincies; vraag de netbeheerder hoe dat in uw provincie loopt. Een regio die haar projecten goed onderbouwt, helpt hem kiezen.

Maatregel	Wie regelt het	Doorlooptijd
Vergunning- en grondversnelling	gemeente en provincie	jaren, met winst op het traject
Beperkende component eerst vervangen	netbeheerder	binnen een jaar, als de netbeheerder dat voor uw station kan
Modulaire middenspanningsstations	netbeheerder, gemeente voor de kavel	binnen een jaar na de vergunning
Ongebruikte gecontracteerde capaciteit terugnemen	netbeheerder, met de bedrijven	weken tot maanden
Last naar een buurstation (open punt verleggen)	netbeheerder	weken tot maanden, als de ring het toelaat
Prioriteren	netbeheerder, met afspraken met de provincie	binnen een jaar

Van TenneT tot de klant: waar het knelt

Stroom gaat in zes treden van het hoogspanningsnet naar uw inwoners. Op elke trede kan het vol zitten. De blauwe treden zijn de plekken waar een gemeente of regio zelf iets kan doen.

1. 1

   TenneT 150 kV

   Het hoogspanningsnet in uw regio, met lijnen en kabels van 150 of 110 kV tussen de grote stations.

   Wat helpt: Uitbreiding door TenneT, en contracten waarmee bedrijven op drukke uren minder afnemen. De regio helpt met tracé, grond en vergunning.

2. 2

   HS/MS-station

   Hier zetten transformatoren de hoogspanning om naar 10 of 20 kV. Elk station voedt een eigen gebied.

   Wat helpt: Een transformator erbij, een batterij naast het station, en flex bij de grote verbruikers die aan dit station hangen.

3. 3

   50/10 kV- en schakelstations

   In een deel van het land een tussenstap via 50 kV. Elders een schakelstation dat de ringen van het middenspanningsnet verdeelt.

   Wat helpt: Een vrij veld of een extra kabel, zodat een nieuwe wijk of een terrein een eigen voeding krijgt.

4. 4

   Middenspanningsnet

   Ringen van 10 of 20 kV onder de straat, van het station naar de wijken, bedrijven en terreinen.

   Wat helpt: Netbewust plannen: de volgorde van bouwen afstemmen op het net, en een groepscontract op een bedrijventerrein.

5. 5

   Wijktrafo en laagspanning

   Het huisje in de wijk zet 10 kV om naar 400 volt. Daarachter liggen de kabels naar de woningen.

   Wat helpt: Woningen die op de piek weinig vragen, slim laden en soms een buurtbatterij.

6. 6

   Klant

   De woning, de school of het bedrijf met een eigen aansluiting en een eigen contract.

   Wat helpt: Een flexibel contract, energiemanagement en een batterij achter de meter.

Een nieuw station heeft een kavel nodig van enkele duizenden vierkante meters, liefst dicht bij de bestaande kabels. Die kavel moet in het omgevingsplan passen. Is dat niet zo, dan volgt een omgevingsplanwijziging met zienswijzen en soms beroep.

Elk van die stappen kan stilvallen. Een kavel die niet te koop is. Een geluidsonderzoek dat te laat start. Een raad die het besluit een maand later agendeert. Daarom geven we elke stap op het kritieke pad (de stappen die samen de einddatum bepalen) een eigenaar met een naam, en een datum.

Een afhankelijkhedenkaart helpt. Die laat per project zien welke stap op welke andere wacht. Dan ziet u bijvoorbeeld dat een station wacht op een grondaankoop van de gemeente.

Een regio heeft tientallen netprojecten tegelijk lopen. Bij geen enkele partij staan ze allemaal op een plek, met de stand van zaken. De regionale netmonitor is een webdashboard dat dat wel doet.

Per project staat erin: de fase, de mijlpalen, de geplande oplevering, de actie op het kritieke pad en wie die actie heeft. Daarnaast de wachtrij per station en de maatregelen die daarvoor te treffen zijn. Elke regel verwijst naar zijn bron, zodat iedereen kan controleren waar een datum vandaan komt.

De regio houdt het dashboard zelf. Wij bouwen het en zorgen dat het bij te houden is zonder ons. Wilt u dat wij het bijhouden, dan doen we dat als doorlopend product. Abonnement met een vaste prijs per jaar, per kwartaal opzegbaar; de prijs hangt af van het aantal netprojecten en staat in de offerte.